İnsanoğlunun varoluşundan beri kadın ve erkek üzerine milyonlarca araştırma yapılmıştır. Kadın ve erkek arasındaki ilişkiyi anlamak ve ideal uyumunu yakalamak için insanlar uzun uğraşlar göstermiştir. Bu ideal uyum için tespit edilen unsurlardan biri de güç olgusudur. İlk zamanlarda güç olgusu, bireyin statüsü, ekonomik durumu ve toplumdaki yeri ile ilişkilendirilmiştir. Fakat günümüzde, bireyin kendinde algıladığı güç üzerinde durulmaktadır. Bu yazının konusu ise, ilişkilerdeki güç olgusu üzerinedir.

Öncelikle güç kavramını tanımlayalım…

Türk Dil Kurumu güç kavramını, “Fizik, düşünce ve ahlak yönünden etki yapabilme veya bir etkiye direnebilme yeteneği, kuvvet, efor” olarak tanımlamaktadır. Sosyal güç teorisine göre ise güç, bireyin diğer birey üzerindeki potansiyel veya olası etkisi olarak tanımlamaktadır. Bununla birlikte güç, bir kişinin diğerlerini etkileyebilme kapasitesi olarak da tanımlanmaktadır. Tanımlar göz önünde bulundurulduğunda, bireyler arasındaki ilişkilerde güç algısının önemli bir etkiye sahip olduğu söylenebilir. Ayrıca güç algısı kişiden kişiye farklılık göstermektedir. Bazı bireyler yüksek güç algısına sahipken, bazıları düşük güç algısına sahip olabilmektedir.

Yüksek güç algısına ve düşük güç algısına sahip bireylerin özellikleri nelerdir?

Yapılan araştırmalara göre, yüksek kişisel güç algılayan bireyler ile düşük güç algılayan kişiler arasında stres, merhamet ve duygu düzenleme açısından farklılıklar vardır. Kendisinde yüksek güç algılayan bireyler daha olumlu duygular taşımaktadır. Buna karşın, kendisinde daha düşük güç algılayan bireyler, partnerinin duygularına karşı daha tepkisel davranmaktadır.

Peki, ilişkilerde güç nasıl algılanıyor?

İlişkilerde bireylerin doyuma ulaşmaları güç algısı ile ilişkilidir. Bununla birlikte, ilişkilerde bireylerin güç taktiği kullanması, ilişkinin doyumunu azaltır. Ayrıca güç algısı kadın ve erkeğe göre farklılık gösterir. Bunların yanı sıra Cromwell ve Olson (1975)’a göre ilişkilerde gücün üç temel unsuru vardır. Bunlar;

  • Bireyin ilişkiye getirdiği kaynakların oluşturduğu güç temeli (İlişki sürecindeki kaynaklar düşünüldüğünde akla ilk olarak maddi unsurlar gelse de duygular, fiziksel görünüm ve bireyin güce sahip olma algısı önemli kaynaklardır.)
  • Kontrolü ele geçirmek için kullanılan taktikleri içeren süreç
  • Kararı aldığını gösteren çıktılar yani görünür, somut yapılar

Tüm bu bilgiler doğrultusunda, ilişkideki temel dengelerden biri olan güç dengesini ayarlayabilmenin, hem kadın hem de erkek için daha istikrarlı ve kararlı bir denge kurmanın ilişkinin sağlıklı ilerlemesi açısından önemli olduğu söylenebilir.

İlişkilerde güç dengesini kurmak için;
  • İlişkinin başında eşler birbiriyle görev ve sorumluluk paylaşımı yapmalı,
  • Belirlenen görevler konusunda birbirine destek olmalı ve yapıcı eleştirilerde bulunmalı,
  • Birbirleriyle sakin bir biçimde ve uzlaşarak karar verilmeli,
  • Eşler birbirine jestler yapmalı,
  • Her konuda fikir beyan edip, sonra da bunun ciddiye alınmasın istemekten vazgeçmek ve bazen evliliği doğal akışına bırakmalı,
  • Güç savaşında olan eşler, partnerini değiştirmeye yönelik tutumlar içerisindedir. Bu sebeple uyum sağlamak ile değiştirmek arasındaki fark iyi anlaşılmalı,
  • Tartışma esnasında kazanan-kaybeden aramamalı ve sakinleşince konu tekrar konuşulmalı,
  • Eşler birbiriyle yan yana yürümeli,
  • Evlilikte toplum yapısı da göz önünde bulundurulmalı,
  • Eşler arasında ekonomik güç, yetenekler birbirlerine karşı kullanılmamalı,
  • Evlilikte kendinizi güçsüz hissediyorsanız, bunun kişisel algı mı evlilikteki konumdan mı kaynaklandığını bulmaya çalışmalı,
  • Güç savaşına giren kişi, isteklerine ulaşamadığında konuyu tekrar açmak ister. Bu durumu sorunun çözümü için kullanılmalı

Güç ile ilgili bahsedilen en güzel ifade ise Charlie Chaplin’e ait olan ‘Amacınız zarar vermekse, güce ihtiyacınız vardır. Diğer her şey için sadece sevgi yeterlidir.’

Kaynaklar ve İleri Okuma:

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Bildir
guest
1 Yorum
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
veysel aslan
veysel aslan
2 yıl önce

hocam yüreğinize sağlık nokta atışı yapmıssınız 🙏🏻